evden eve nakliyat eşya depolama Nakliyat nakliye uluslararası evden eve nakliyat gebze nakliyat
rexpert
İDO

Ulaştırma , Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı tarafından hazırlanan ve deniz ticareti kapsamında gerçekleştirilecek gözetim faaliyetlerine ilişkin usul ve esasları düzenlemek maksadıyla çıkarılacak olan yönetmeliğin hukuki açıdan değerlendirilmesi maksadıyla bu çalışma tarafımca yapılmıştır. (Yapılan değerlendirmeler hiç bir kurum ve merci adına yapılmayıp tamamen kendi görüş ve ifadelerimdir. )

 

 

DENİZ TİCARETİ GÖZETİM HİZMETLERİ YÖNETMELİĞİ TASLAĞI

 

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

 

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; deniz ticaretinin gerektirdiği her türlü gözetim hizmetlerine ilişkin usul ve esasları belirlemek, bu hizmetleri yapacakları yetkilendirmek ve denetlemektir.

 

Amaç “deniz gözetim hizmeti veren işletmeler ile bu hizmetlerin tabi olacağı usul ve esasların belirlenmesi, gözetim hizmeti yapacakların yetkilendirilmesini ve denetlenmesi “’ dir.

 

Kapsam

MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, deniz ticareti çerçevesinde gözetim faaliyetini gerçekleştiren gerçek ve tüzel kişiler ile bunların faaliyetleri ile faaliyet yerlerini kapsar.

(2) Limanın, geminin, tersane/tekne imal/çekek yeri veya yük sahibinin personeli eli ile kendi adına yapılan gözetim faaliyetleri bu yönetmeliğin kapsamına girmez.

(3) Klas kuruluşlarının vermiş olduğu sörvey hizmetleri ile bu hizmeti veren uzmanların faaliyetleri bu yönetmeliğin kapsamına girmez.

 

Maddenin birinci fıkrasına göre ;

Deniz ticareti çerçevesinde gözetim faaliyetini gerçekleştiren gerçek kişiler; deniz gözetim uzmanları kastedilmektedir. Deniz ticareti çerçevesinde gözetim faaliyetini gerçekleştiren tüzel kişiler; İdare tarafından yetkilendirilmiş işletmeler kastedilmektedir.

Ancak madde içerisinde her ne kadar bunların faaliyetleri ve faaliyet yerlerini kapsayacağı belirtilmiş ise de yönetmelik içerisinde faaliyet yerlerinin neresi olduğu tam olarak açıklanmamıştır.

Hangi gözetim faaliyetlerinin kapsam dışı tutulmuştur?

A) Limanın, geminin, tersane/tekne imal/çekek yeri veya yük sahibinin kendi personeli tarafından kendi adına yapılan gözetim faaliyetleri ile,

B) İlgili klas kuruluşlarının klas sörvey hizmetleri ile bu hizmeti veren uzmanların faaliyetleri yönetmelik kapsamı haricinde tutulmuştur. ( Madde metninin bu şekilde düzenlenmesi daha net olacaktır.)

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 11 inci, 28 inci ve 34 üncü Maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

 

Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 11 inci maddesi (j) bendi asıl dayanak düzenlemedir.

 

MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen,

  1. Deniz gözetim hizmet alanı: Bu yönetmeliğin 7 nci Maddesiyle belirlenen gözetim hizmetinin fiziki, teknik ve ticari niteliklerini gösteren gözetim hizmet alanını,

  2. Deniz gözetim hizmeti: Deniz ticareti çerçevesinde ticari, teknik, hukuki uzmanlık ve tecrübe gerektiren; denizde, gemide, yükte, limanda veya bunlar arasındaki ilişkilerde, uzmanlığın gereği yapılacak değerlendirmeler ve yorumlar (sörvey) kapsamında kontrol, gözetim, izleme, ölçüm, denetim ve belgelendirme yapılan hizmetleri,

  3. Deniz gözetim uzmanı belgesi: İdare tarafından, bu yönetmelikle belirlenen koşulları sağlayan gerçek kişilere düzenlenen yeterlilik belgesini,

ç) Deniz gözetim uzmanı: Deniz gözetim hizmetlerini yerine getirmek üzere İdare tarafından yetkilendirilmiş gerçek kişileri,

  1. İdare: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Deniz Ticareti Genel Müdürlüğünü,

  2. İşletme yetki belgesi: İdare tarafından, bu yönetmelikle belirlenen koşulları sağlayan işletmelere düzenlenen yetki belgesini,

  3. İşletme: İdare tarafından yetkilendirilmiş deniz gözetim hizmeti veren tüzel kişileri,

  4. Liman Başkanlığı: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı’na bağlı liman başkanlıklarını,

ğ) Sicil: Deniz gözetim hizmeti verenlerin İdare tarafından tutulan kayıtlarını,

ifade eder.

 

 

Deniz gözetim hizmet alanı tanımı yeterli derecede açık ve net değildir. 7. Maddeye atıf yapılmak ile yetinilmiştir. 7. Maddeye baktığımızda ise 4 ana başlık altında düzenleme yapıldığı görülmekte gemiye dair, yükleme ve boşaltmaya dair, deniz sigorta işlemlerine dair ve bunların haricinde diğer gözetim hizmetleri denilmiştir.

Deniz gözetim hizmet alanının olabildiğince detaylandırılması gerekmektedir. Zira gerek bakanlığın yetkisi bakımından oluşabilecek sorunların önlenmesi ve gerekse de madde 9 ‘da düzenlenen yaptırımlar bakımından bu husus önemlidir. ( örnek vermek gerekirse madde 9. 2. Fıkra a bendine göre deniz gözetim uzmanı “ Belgesinde bulunmayan deniz gözetim hizmet alanlarında gözetim hizmeti veremez” denilmektedir. Bu sebeple bu alanların ne olduğu belirlenmelidir.

İşletme tanımında ise vurgu yapılan husus işletmenin bir tüzel kişi olması gerektiğidir. Yani bir şahıs firması bu yetkiyi alamayacaktır.

 

İşletme yetki belgesi

MADDE 5- (1) Bu Yönetmelik kapsamında deniz gözetim hizmeti verecek işletmeler idareden işletme yetki belgesi almak zorundadır. İşletme yetki belgesi verilen kuruluşa ilişkin bilgiler idare tarafından duyurulur.

 

(2) İşletme yetki belgesi almak isteyen işletmeler idare tarafından belirlenen form ve belgeler ile başvururlar. Başvurular idare tarafından değerlendirilerek, aşağıdaki şartları sağlayanlara idarenin belirlediği ücret karşılığında işletme yetki belgesi düzenlenir. Yetki belgesi almak için başvuran işletmenin:

 

a) Türk şirketi statüsüne sahip olması,

b) En az bir deniz gözetim uzmanını istihdam etmesi,

c) Deniz Ticaret Odasına üye olması,

ç) İşletmenin kuruluş mevzuatında veya ana sözleşmesinde, deniz ticareti gözetim faaliyetinin belirtilmiş olması,

d) Başvuru sahibi işletmelerden akredite olanlar için 50.000 TL. mesleki sorumluluk sigortası veya asgari ödenmiş sermayesinin bulunması şartı ile akredite olmayan işletmeler için bu tutarın iki katı mesleki sorumluluk sigortası veya asgari ödenmiş sermayesinin bulunması şartı aranır.

 

(3) İşletme yetki belgesi için yapılan başvurularda eksiklik tespit edilmesi sonucunda eksikliklerin ilgiliye bildiriminden itibaren altı ay süre içinde tamamlanmaması halinde başvuru geçersiz sayılır.

 

(4) Yetki belgesi için yatırılan ücret hiçbir şekilde iade edilmez.

 

(5) İşletme yetki belgeleri beş yıl geçerlidir.

 

Maddeye göre deniz gözetim hizmeti verecek firmaların idareden işletme yetki belgesi alması zorunlu tutulmuştur.

2. fıkraya göre ; İşletme yetki belgesi almak isteyen işletmelerin idare tarafından belirlenen form ve belgeler ile başvuru yapacağı ifade edilmiş ancak bu başvuru nereye yapılacaktır.? ( Deniz Ticareti Genel Müdürlüğüne mi? Yoksa Liman Başkanlıklarına da başvuru yapılabilir mi? )

Yine madde içerisinde yatırılacak bir” ücret “ ten bahsedilmektedir. Peki bu ücret ilk başvuru esnasında mı alınacak yoksa başvuru değerlendirilip kabul gördükten sonra yetki belgesi düzenlenmesi aşamasında mı alınacak?

Maddeye göre İşletme yetki belgesi alabilmek için “ Türk şirketi olmak” koşulu aranmıştır. Buradan anlaşılan Uluslararası Gözetim Şirketi Statüsüne ilişkin tebliğ ( 2015/24 ) aksine Kamu kuruluşlarının ve İktisadi işletmelerin (mesela Türk Loydu) başvuruda bulunamayacağıdır.

*Akreditasyondan yalnızca bu maddede bahsedilmiştir.

-Akredite gözetim firmaların başvurularında 50.000 TL mesleki sorumluluk sigortası veya asgari ödenmiş sermaye ,

-Akredite olmayan gözetim firmaların başvurularında ise 100.000 TL mesleki sorumluluk sigortası veya asgari ödenmiş sermaye , şartı aranmaktadır.

Gözetim firmaları bakımından akreditasyon Uluslararası Gözetim Şirketi Statüsüne ilişkin tebliğ ( 2015/24 ) ile önem arz etmeye başlamış iken bu yönetmelik kapsamında üzerinde durulmaması kanımızca hatalıdır.

Akredite olan işletmelere ; işletme yetki belgesi ücretlerinde, başvurular için aranılan belgelerde ve yine işletme yetki belgesinin geçerlilik süresi bakımından ayrıcalıklar tanınması mümkündür. Ayrıca denetimler ve yaptırımlar kısmında akredite işletmeler ayrı bir statüye tabi tutulursa daha adil bir düzenleme olur kanaatindeyiz. Kaldı ki akreditasyonun gözetim şirketleri bakımından önemi tartışılmaz olup akreditasyonun başvuru için şart koşulması bir kenara üzerinde hiç durulmaması sektörü daha kalitesiz kılacaktır.

 

Deniz gözetim uzmanı

MADDE 6-(1) Bu yönetmelik kapsamında deniz gözetim hizmeti verecek kişiler, işletme yetki belgesine sahip bir işletmede çalışmak ve idareden deniz gözetim uzmanı belgesi almak zorundadır.

(2) Deniz gözetim uzmanı belgesi almak isteyen kişiler İdare tarafından belirlenen form ve belgeler ile başvururlar. Başvurular idare tarafından değerlendirilerek, aşağıdaki şartları sağlayanlara idarenin belirlediği ücret karşılığında deniz gözetim uzmanı belgesi düzenlenir. Deniz gözetim uzmanı belgesi almak isteyen kişinin:

 

a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olması,

b) Denizcilik alanında eğitim veren fakülte, yüksekokul, meslek yüksekokulu ile yurtdışında bu okulların denginden mezun olduğunu belgelendirmesi ve yapılan sınavda başarılı olması, denizcilik meslek liseleri mezunları ile diğer dört yıllık fakülte mezunlarının ise idarenin belirleyeceği eğitimleri tamamlaması ve yapılan sınavda başarılı olması,

c) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü Maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı beş yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, milli savunmaya ve devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, terörün finansmanı, basit ve nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, hapis cezasının ertelendiği veya adli para cezasına çevrildiği hükümler hariç olmak üzere hürriyeti bağlayıcı cezaya mahkumiyeti gerektiren kaçakçılık veya vergi kaçakçılığı suçlarından mahkum olmamaları

gerekmektedir

 

(3) Deniz gözetim uzmanı belgesi için yapılan başvurularda eksiklik tespit edilmesi sonucunda eksikliklerin ilgiliye bildiriminden itibaren altı ay süre içinde tamamlanmaması halinde başvuru geçersiz sayılır.

 

(4) Yatırılan ücret hiçbir şekilde iade edilmez.

 

(5) Deniz gözetim uzmanı belgesi beş yıl geçerlidir.

 

(6) Deniz gözetim uzmanı belgesi için düzenlenecek seminer eğitim programı ve sınav takvimi İdare tarafından yayımlanacak yönerge ile düzenlenir.

 

Maddeye göre deniz gözetim hizmeti verebilmek için iki şart aranıyor :

a)İşletme yeki belgesine sahip bir işletmede çalışmak,

b) İdareden deniz gözetim uzmanı belgesi almak

 

Yine 6. Maddede de değindiğimiz gibi başvuru sahipleri nereye başvuracaklardır. Bu husus belirtilmemiştir.

Bununla birlikte başvuru sahiplerine ilişkin şartlar sıralanmıştır. Tabi bu şartlar aşağı yukarı 657 S. Devlet memurları kanunundaki şartlara benzemektedir. Elbette ki deniz gözetim uzmanlığı verilecek bu kişiler memur statüsünde olmayacaktır. Ancak uygulamayla birlikte bazı soru ve sorunlar da olabilir. İş bu gözetim uzmanlarından kaynaklı zararlarda tazminat sorumluluğu gibi. ! 8. Maddenin açıklamasında bu konuya değinilecektir.

 

Deniz gözetim hizmet alanları

MADDE 7-(1) Deniz gözetim hizmet alanları dört ana başlık altında aşağıda belirtilmiştir:

 

  1. Gemiye dair gözetim hizmetleri

1) Gemi alış-satış,

2) Kira giriş-çıkış,

3) Yağ ve yakıt,

4) Bakım-onarım,

 

  1. Yükleme ve boşaltma işlemlerine dair gözetim hizmetleri

1) Gemi yükleme ve boşaltma,

2) Yük miktarı,

3) Yük emniyeti,

4) Liman-terminal sahası,

5) Konteyner,

 

c) Deniz sigorta işlemlerine dair gözetim hizmetleri,

 

ç) Yukarıda belirtilenler dışında diğer gözetim hizmetleri.

 

(2) Yukarıda belirtilen hizmet alanlarında İdare gerekli gördüğü hallerde alt uzmanlık alanları belirleyebilir.

 

Daha önce de değindiğimiz gibi bu alanlar olabildiğince belirgin olursa daha sağlıklı olacaktır. “Diğer gözetim hizmetleri” alanı ne olacaktır? Zira deniz gözetim uzmanlarının belgesinde yetki alanı belirtileceği için bu alanın boş bırakılması yerinde olmayacaktır.

 

Sorumluluk

MADDE 8- (1) İşletmeler faaliyetlerini yürütürken:

a) Ulusal mevzuat ve uluslararası denizcilik kuralları ile İdare tarafından verilen yazılı talimatlara uymak,

b) İdare tarafından istenecek bilgi ve belgeleri belirtilen zamanda sunmak,

c) İşletme yetki belgesi düzenlenmesine esas bilgi ve belgelere ilişkin değişiklikleri, idarece yeniden düzenleme yapılması için, değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren otuz (30) iş günü içerisinde ibraz etmek,

ç) Adres, irtibat bilgileri değişikliğini değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren otuz (30) iş günü içerisinde idareye ibraz etmek,

d) İşletmede yönetmelikte belirtilen sayıda deniz gözetim uzmanı çalıştırmak, işe başlama ve işten ayrılma tarihlerini idareye bildirmek,

e) İşletme yetki belgesini işyerinde görülebilecek şekilde asmak,

f) Faaliyetine ilişkin açıklayıcı ve güncel bilgileri kurumsal bir internet adresinden yayımlamak,

g) Deniz gözetim hizmetinde; işin tekniğine uygun ve kalitesi onaylanmış araçları, akredite laboratuvarları kullanmak,

ğ) İşletme tarafından gözetim faaliyeti süresince gerekli iş güvenliği tedbirlerinin alınmasını sağlamak

zorundadır.

 

(2) Deniz gözetim uzmanı görevi ile ilgili olarak:

a) Ulusal mevzuat ve uluslararası denizcilik kuralları ile İdare tarafından verilen yazılı talimatlara uymak,

b) İdare tarafından istenecek bilgi ve belgeleri belirtilen zamanda sunmak,

c) Deniz gözetim uzmanı belgesi düzenlenmesine esas bilgi ve belgelere ilişkin değişiklikleri, değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren otuz (30) iş günü içerisinde ibraz etmek,

ç) Faaliyet süresince deniz gözetim uzmanı belgesini üzerinde bulundurmak,

d) Faaliyeti esnasında hangi işletme adına çalıştığını idare tarafından standardı belirlenmiş, işletmeden alacağı ve ilgili Liman Başkanlığınca onaylanmış belge ile ilgili taraflara ibraz etmek,

e) Deniz gözetim hizmetinde işin tekniğine uygun ve kalitesi onaylanmış araçları, akredite laboratuvarları kullanmak,

f) Gözetim faaliyeti süresince iş güvenliği kurallarına riayet etmek

zorundadır.

 

Maddenin 1. Fıkrasında işletmelere ilişkin sorumluluklar düzenlemiştir. Bu sorumluluk daha çok işletmenin idareye karşı olan sorumluluğu şeklindedir. Ek olarak “tarafsız, bağımsız, şeffaf, ticari sırları koruyacak ve müşterileri gereksiz külfete sokmayacak şekilde faaliyette bulunmaları gerekir” şeklinde bir madde daha eklenebilir. Ayrıca Şube açılışlarının idareye bildirilmesi gerekir mi? Bu da yer almamıştır.

Maddenin 2. Fıkrasında ise deniz gözetim uzmanlarının sorumlulukları düzenlenmiştir. Bu sorumluluklar içerisinde (d) bendinden kastın ne olduğu anlaşılır değildir. Kaldı ki ne kadar gerekli bir işlemdir. ? İlgili gözetim uzmanı zaten düzenlemiş olduğu raporlara kendi bilgilerine yer vermekle birlikte çalışmış olduğu işletmeye ait bilgileri de belirttiği takdirde bu şart sağlanmış olur. Ya da idare tarafından düzenlenecek olan gözetim uzmanı belgesinde uzmanın çalışmış olduğu işletme bilgisine yer verilirse bu işleme gerek kalmaz kanımızca. Dolayısıyla bu bent sadece bürokrasi külfeti getirecektir.

 

Sorumluluk kısmı bu yönetmelikle başka bir boyut kazanacaktır. Çünkü Uluslararası Gözetim şirketleri tebliği (2015/24 ) ‘e göre gözetim şirketleri düzenlemiş oldukları raporlardan sorumludurlar . Elbette ki bu yönetmelikte açıkça yazmasa da işletmeler raporlardan sorumludurlar. Ancak özellikle deniz gözetim uzmanlarının idare ile olan ilişkisi idarenin bu uzmanlar üzerindeki yetkilendirme ve denetim sorumluluğu nedeniyle idarenin sorumluluğunu da doğurmaktadır. Neticede deniz gözetim uzmanlarının gözetim alanıyla ilgili olarak yapmış olduğu faaliyetlerden dolayı işletme ile birlikte idarenin de sorumlu olması kaçınılmazdır. Bahsettiğimiz sorumluluk tazminat ve cezai sorumluluktur.

 

Yasaklar

MADDE 9- (1) İşletme faaliyetleri ile ilgili olarak:

a) İşletme hizmet verilen taraflara bir iş akdi ile bağlı veya ortak olunamaz.

b) İşletme yetki belgesi, adlarına düzenlenenler dışında başkaları tarafından kullanılamaz ve başkasına devredilemez.

c) İş akdi veya hizmet akdi ile çalıştırılan deniz gözetim uzmanının yetki alanı dışında gözetim hizmeti verilemez.

 

(2) Deniz gözetim uzmanı aşağıda belirtilen yasaklara uymak zorundadır.

a) Belgesinde bulunmayan deniz gözetim hizmet alanlarında gözetim hizmeti veremez.

b) İdare tarafından adlarına düzenlenmiş deniz gözetim uzmanı belgesi olmadan liman başkanlıklarında ve kıyı tesislerinde işlem yapamaz, demirde veya açıktaki gemilere çıkamaz.

c) Hizmet verdiği taraflara bir iş akdi ile bağlı veya ortak olamaz.

 

 

(3) Liman, tersane ve benzeri kıyı yapısı işletici işletmeler aşağıda belirtilen yasaklara uymak zorundadır.

a) Gözetim yetki belgesi ile bir işletme adına faaliyet yaptığını belgeleyen uzmanların kıyı tesislerinde faaliyette bulunmalarını engelleyemez.

b) İdare tarafından adlarına düzenlenmiş deniz gözetim uzmanı belgesi olmayan ve/ veya hangi işletme adına faaliyet yaptığını belgeleyemeyen gözetim personelinin kıyı tesislerine girişine izin vermez.

 

 

Maddenin 1. Fıkrası işletmeler için yasakları sıralamıştır.

A bendinin (“ İşletme hizmet verilen taraflara bir iş akdi ile bağlı veya ortak olunamaz. “) gerçek anlamda uygulanabilmesi için öncelikle işletmenin hizmet verilen tarafla ücret ilişkisini gözetmesi gerekir. Her ne kadar hizmet verilen tarafla bir ortaklık bağlantısı olmaması gerekiyorsa da işletmenin hizmet verilen tarafla doğal olarak bir iş akdi bağlantısı vardır. Zira bu hizmetin karşılığı olan bedeli doğrudan hizmet verilen taraf işletmeye ödemektedir. Bu durum doğal olarak işletmelerin ( gözetim şirketlerinin ) tarafsızlık ve bağımsızlık niteliklerini zedelemektedir. Bu sebeple sektör yeni uygulamalar denemelidir. Örnek vermek gerekirse dava süreçlerinde bilirkişi ücretleri her ne kadar taraflara yükletilmekte ise de bilirkişiler bu ücretlerini taraflardan istememekte doğrudan ilgili mahkemeden raporlarını ibraz ederek talep etmektedirler. Benzer bir uygulama yönetmelik kapsamında değerlendirilirse idarenin de denetim mekanizması daha sağlıklı işler kanaatindeyiz. Ancak bu konunun işletmelerle ( gözetim şirketleri ile) mütalaa edilmesi yerinde olacaktır.

 

B bendi (“İşletme yetki belgesi, adlarına düzenlenenler dışında başkaları tarafından kullanılamaz ve başkasına devredilemez.” ) İşletme yetki belgesi hangi şirket adına ise ancak o şirketin bu yetkiyi kullanabileceğini ve bu yetki belgesinin devredilemeyeceğini düzenliyor. İşletme yetki belgesine sahip işletmelerin taşeron kullanıp kullanamayacağına yönelik taslakta bir düzenleme söz konusu değildir. Uluslararası gözetim şirketlerine bu hak 2015/24 S. Tebliğ ile tanınmıştır. Bu sebeple işletmeler de yetkili olmak kaydıyla başka bir işletme ile taşeron iş ilişkisi içerisinde pek tabi çalışabilir. Bu yönde bir düzenleme yönetmelikte yer alabilir.

 

C bendi (“İş akdi veya hizmet akdi ile çalıştırılan deniz gözetim uzmanının yetki alanı dışında gözetim hizmeti verilemez.”) Yönetmeliğe göre işletmenin deniz gözetim alanındaki yetkisi doğrudan çalıştırdığı gözetim uzmanının yetkisine tabi tutulmuştur. Bu sebeple de deniz gözetim uzmanının yetkisi olmadığı bir alanda işletme de deniz gözetim hizmeti veremeyecektir. Ancak işletme ile deniz gözetim uzmanı arasında bu kadar sıkı bir bağ kurulmuş olması işletmeler açısından sorunlar çıkarabileceği gibi aynı zamanda işletmeleri deniz gözetim uzmanlarının keyfiyetine teslim etmek anlamına gelecektir. Örneğin başlanılan bir gözetim faaliyeti neticelendirilmeden deniz gözetim uzmanı işi bırakırsa ne olacaktır? Burada Uluslararası gözetim şirketleri Statüsüne ilişkin tebliğdekine benzer bir düzenleme getirilerek bazı istisnai durumlarda işletmenin yetkili yöneticisinin sorumluluğu üstlenmesi kaydıyla işin yeterli bilgi ve deneyime sahip bir personel tarafından tamamlanabilmesi mümkün olmalıdır.

 

 

Maddenin 2. Fıkrası deniz gözetim uzmanları bakımından yasakları düzenlemiştir:

A bendi (“Belgesinde bulunmayan deniz gözetim hizmet alanlarında gözetim hizmeti veremez.”) Deniz gözetim uzmanları adına düzenlenecek belgede hangi deniz gözetim hizmet alanlarında yetkili olduğu yazmak zorundadır. Dolayısıyla deniz gözetim uzmanı da sadece bu belgesinde yazan alanlarda gözetim faaliyetinde bulunabilecektir.

B bendi (“İdare tarafından adlarına düzenlenmiş deniz gözetim uzmanı belgesi olmadan liman başkanlıklarında ve kıyı tesislerinde işlem yapamaz, demirde veya açıktaki gemilere çıkamaz.”) Deniz gözetim uzmanı belgesi olmadan işlem yapamayacağı belirtilmiştir. Tabi düzenlemede yapılacak deniz gözetim hizmetlerinde uzman belgesinin fiziki olarak deniz gözetim uzmanının yanında olması gerektiğinden bahsedilmektedir.

C bendi (“Hizmet verdiği taraflara bir iş akdi ile bağlı veya ortak olamaz.”) Bu da yukarıda işletmelerin sorumluluğunda ele alınması sebebiyle aslında çok da deniz gözetim uzmanları ile ilgili bir yasak değildir. Çünkü yönetmeliğe göre Deniz gözetim uzmanları bünyesinde çalışmış oldukları işletmeye hizmet verirler. Zira işletme ile deniz gözetim uzmanı arasında zaten bir iş ilişkisi vardır. Dolayısıyla yönetmelikte belirtilen bu yasağın denetiminin işletmeye ait olması gerektiği gibi deniz gözetim uzmanının işletmenin bir personeli olarak görmek gerekmektedir. Zira raporun tarafsız , bağımsız ve objektif olduğunun birinci derecede sorumlusu işletmedir.

 

Maddenin 3. Fıkrası ise hizmetin verileceği yerle ilgili üçüncü kişilere (liman ,tersane vb. ) getirilen yasaklamalardan bahsetmektedir.

A bendi (“Gözetim yetki belgesi ile bir işletme adına faaliyet yaptığını belgeleyen uzmanların kıyı tesislerinde faaliyette bulunmalarını engelleyemez.”) Yetkili işletme adına görev yapacak yetkili deniz gözetim uzmanının hizmetin yapılacağı yere girişinin ve faaliyetinin engellenmesinin yasak olduğu düzenlenmiştir.

B bendi (“İdare tarafından adlarına düzenlenmiş deniz gözetim uzmanı belgesi olmayan ve/ veya hangi işletme adına faaliyet yaptığını belgeleyemeyen gözetim personelinin kıyı tesislerine girişine izin vermez.”) kıyı yapısı işletici işletmelerin yetkisiz kişilere izin vermesi de yasak kapsamına alınmıştır.

Bu hükümler büyük önem arz etmekle birlikte uygulanmanın nasıl olacağı elbette ki daha önemlidir. Öncelikle adı geçen kıyı yapısı işletmeleri ( tersane, liman..) bu yasaklarla ilgili kim denetleyecektir.? Yönetmeliğin 10. Maddesinde “İdare ve Liman Başkanlıkları, adlarına işletme yetki belgesi düzenlenmiş işletmeler ile deniz gözetim uzmanlarının iş ve işlemlerini denetlemeye yetkilidir.” Demek suretiyle idare ve liman başkanlıklarının , işletmeler ile deniz gözetim uzmanlarını denetlemeye yetkili olduğu belirtilmiştir. Yani tersaneyi bu konuda denetleme yetkileri yok!! Veya diyelim ki limana girişte yetkili gözetim uzmanına sorun çıkarılıyor. Nasıl bir prosedür ile bu konu idareye taşınacaktır?

Denetim ve yaptırım

MADDE 10- (1) İdare ve Liman Başkanlıkları, adlarına işletme yetki belgesi düzenlenmiş işletmeler ile deniz gözetim uzmanlarının iş ve işlemlerini denetlemeye yetkilidir.

 

(2) Denetimler sonucunda, bu Yönetmelik hükümlerine aykırı fiilleri tespit edilenler hakkında 11 inci veya 12 inci Madde hükümleri kapsamında uyarma, para cezası, faaliyetin askıya alınması, yetki iptali yaptırımları uygulanır.

 

Birinci fıkrada yukarıda da belirttiğimiz üzere idare ve liman başkanlıklarına işletmeler ile deniz gözetim uzmanlarını iş ve işlemlerini denetleme yetkisi verilmiştir. Ayrıca bu maddenin devamının “.. deniz gözetim hizmetleri ile ilgili olarak liman , tersane ve benzeri kıyı yapısı işletici kuruluşları 9. Maddenin 3. Fıkrası gereği denetlemeye ve ilgili kuruluşlar hakkında yaptırım uygulamaya yetkilidir.” Şeklinde olması daha net ve gerekli olur kanaatindeyim.

İkinci fıkrada ise ihlalin ağırlığına göre uygulanacak yaptırımlar belirtilmiştir. Uyarma, para cezası, faaliyetin askıya alınması, yetki iptali gibi.

Yaptırımlara geçmeden önce “denetim” kısmını ele alırsak faydalı olacaktır. Bilindiği üzere idarenin yapmış olduğu düzenlemelerin sınırlarının belirli olması ve hiçbir şüpheye yer vermeyecek kadar net olması asıldır ve zorunluluktur. Bu bağlamda :

A) Denetimler belirli periyotlara tabi midir yoksa her zaman ve her an yapılabilir mi?

B) Denetimleri idarenin hangi personeli yapacaktır? Deniz Ticaret Genel Müdürlüğün ‘den gelen her memur denetleme yetkim var diyebilir mi?

C) Denetimlerde hangi hususlar araştırılacaktır ve hangi belgeler incelemeye tabi olacaktır?

Gibi soruların da yönetmelikte cevap bulması zaruridir.

 

Uyarma, para cezası, faaliyetin durdurulması

MADDE 11- (1) 8 inci veya 9 uncu Madde hükümlerine aykırı hareket ettiği tespit edilenlere İdare Ek-1 tabloda belirtilen cezalardan eyleme karşılık gelen ceza uygulanır. Para cezaları genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere, ilgili idari para cezası karar tutanağı düzenlemek suretiyle uygulanır.

 

(2) Faaliyeti askıya alma uygulaması beş günden kırkbeş güne kadar uygulanır.

 

Yaptırımlar kısmında yaptırımlar , terditli yani aşamalı olarak karşılık öngörülmüştür. Yönetmeliğe Ek bir tablo hem cezalar hem de cezanın miktarı objektif olarak düzenlenmiştir. Yapılan ihlal tekrarlandıkça cezanın da miktar ve nevi değişmektedir. Yerinde bir düzenlemedir. Eşitlikçi ve belirlidir.

Ancak ikinci fıkrayı iki şekilde ele alabiliriz :

a) Maddeye şu ibare eklenebilir: ” ..yapılan ihlalin ağırlığına göre beş günden kırkbeş günü kadar..” faaliyetin askıya alınması müeyyidesi uygulanır…

b) Cezanın alt sınırı ile üst sınırı arasında bu kadar fark olması ve idareye bu kadar takdir hakkı verilmesinin yersizliği. Zira yaptırımların uygulanma şekline bakılırsa “faaliyetin askıya alınması “ yaptırımı bütün ihlaller bakımından aynı uygunsuzluğun 4. kere tespitinde söz konusu olan bir yaptırımdır. Yani artık burada ihlalin niteliğine değil ; idareye karşı yapılan bilinçli bir direnme durumuna dikkat etmek gerekir. O halde burada da belirli ve kesin bir süre ile faaliyetin askıya alınması öngörülebilir.

 

Yetki İptali

MADDE 12- (1) Deniz gözetim uzmanı veya işletmelerden;

a) İşletme yetki belgesi veya deniz gözetim uzmanı belgesi üzerinde tahrifat yapanların,

b) İşletme yetki belgesi veya deniz gözetim uzmanı belgesi başvurularında, sunulan belgelerden herhangi birinde belge almasını sağlayacak şekilde yanlış ve yanıltıcı bilgiler beyan ettiği tespit edilenlerin,

c) Yetki belgesi veya deniz gözetim uzmanı belgesi için gereken şartların kaybından itibaren 30 gün içinde gereken şartları sağlamayanların,

ç) Kendi rızası ile faaliyetine son vereceğini İdareye bildirenlerin,

d) 11 inci Madde hükümleri çerçevesinde faaliyeti durdurulan işletme ve/veya deniz gözetim uzmanlarından aynı ihlali tekrar edenlerin,

e) Yetkisi olmayan başka bir kuruluş adına deniz gözetim hizmeti verdiği tespit edilen İşletme ve/veya deniz gözetim uzmanlarının,

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

yükleniyor
Son Dakika Haberleri
yukarı çık