AB Emisyon Ticaret Sistemi

Avrupa Gemi Sahipleri Birliği (ECSA) tarafından yapılan yeni bir çalışma, denizcilik sektörünün AB üye devletlerinin ulusal bütçelerine ne kadar gelir sağladığını ilk kez nicel olarak ortaya koydu. Analiz, denizcilik sektörünün AB ve ulusal bütçelere yıllık toplamda 9 milyar Euro'ya kadar katkıda bulunduğunu gösteriyor.

Ancak Avrupa Topluluğu Gemi Sahipleri Dernekleri (ECSA), bu gelirlerin denizcilik sektörünün enerji dönüşümü için temiz yakıt temini ve temiz teknoloji projelerine yeniden yatırılmasını zorunlu kılmayı talep ediyor.

1 Ocak 2024'ten itibaren deniz taşımacılığı AB Emisyon Ticaret Sistemi (AB ETS) kapsamına alınmıştır. 2026 raporlama yılından itibaren, bir geçiş döneminin ardından, nakliye şirketleri AB ETS kapsamındaki emisyonların %100'ü için emisyon izinlerini (EUA) teslim etmek zorundadır. 

Bu durum, sektörden büyük ve düzenli bir katkı yaratmaktadır. 2024 yılında dahil edilmesinden bu yana, nakliye şirketleri AB ETS'nin tam kapsamı altında yılda yaklaşık 90 milyon ton doğrulanmış emisyon bildirmektedir.

Çalışma, denizcilik sektörünün her üye devletin ulusal bütçesine katkısının ayrıntılı bir dökümünü ortaya koyuyor. Karbon fiyatının ton başına 100 Euro olduğu bir senaryoda, denizcilik sektörünün AB ve üye devletlerin gelirlerine yılda yaklaşık 9 milyar Euro katkıda bulunduğu tahmin ediliyor. Vurgulandığı gibi, 85 Euro gibi daha düşük bir fiyat senaryosunda bile sektör, yıllık olarak oldukça yüksek bir rakam olan 7,65 milyar Euro gelir sağlıyor.

Toplamda, AB gelirleri hariç tutulduğunda, denizcilik sektörü 100 Euro senaryosunda 7,7 milyar Euro, 85 Euro senaryosunda ise 6,6 milyar Euro ulusal gelir sağlamaktadır.

ECSA, bu gelirlerin birkaç istisna dışında sektörün enerji dönüşümüne yeniden yatırılmadığını savunuyor. Komisyonun 2025 Karbon Piyasası Raporuna göre, üye devletler toplam ETS gelirlerinin yaklaşık %5'ini ekonominin enerji dönüşümüne harcadı.

Dahası, denizcilikte kullanılan sürdürülebilir yakıtlar, şu anda kullanılan yakıtlara göre ortalama dört kat daha pahalı olmaya devam ediyor.

Sadece Avrupa'da denizcilik sektörünün enerji dönüşümü için gereken yatırım ihtiyaçlarının yıllık yaklaşık 40 milyar Euro olduğu tahmin ediliyor. Bu bağlamda, AB üyesi ülkelerden yalnızca birkaçı, temiz teknoloji ve sürdürülebilir yakıtların benimsenmesini desteklemek amacıyla AB ETS gelirlerinin özel bir bölümünü denizcilik sektörüne ayırmıştır.

Avrupa gemi sahipleri halihazırda sürdürülebilir yakıtla çalışan gemiler için küresel sipariş defterinin %44'ünü temsil ediyor. Ancak Avrupa, küresel olarak sürdürülebilir yakıtların yalnızca %10'unu üretiyor ve bunun %5'inden azı denizcilik kullanımına yönelikken, Asya yakıt üretim projelerinin %74'ünü karşılıyor. ECSA'ya göre, bu açığı kapatacak destek olmadan, yakıt bulunabilirliği filo yatırımlarına ayak uyduramayacaktır.

ECSA'dan yapılan açıklamada, "Yeni analizimiz, denizcilik sektörünün AB ve ulusal bütçelere yıllık toplamda 9 milyar Euro'ya kadar katkıda bulunduğunu gösteriyor" denildi. "Bu gelirlerin sektörün enerji dönüşümüne yatırılmasını görmemiz gerekiyor. Temmuz ayında yapılması beklenen AB Emisyon Ticaret Sistemi'nin (ETS) yaklaşan revizyonu, üye devletlerden bu parayı ulusal düzeyde fiyat farkını kapatmak, sürdürülebilir yakıt bulunabilirliğini ve temiz teknoloji projelerini desteklemek için kullanmalarını talep etmek için bir fırsat sunuyor."