Geçtiğimiz hafta üç gemiye yapılan saldırının ardından ABD ve İran'ın karşılıklı saldırılarıyla Hürmüz Boğazı'ndan geçen trafik ciddi şekilde azaldı. Trump, Beyaz Saray'ın ateşkes ihlali olarak gördüğü boğazdaki çatışmalara rağmen her iki tarafın da görüşmelere devam etme konusunda anlaştığını söyledi, ancak ateşkesin "sona erdiğini" de açıkladı.
Geçiş sayısında belirgin bir düşüş yaşandı; trafik verileri, 9 Temmuz'da ikinci gün üst üste düşüş olduğunu gösterdi. Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemi sayısı Perşembe günü 22'ye düşerken, Çarşamba günü bu sayı 30'du.
Faaliyetler büyük ölçüde düşük riskli kaldı; ticari hareketler, ticari olmayan trafiği yalnızca biraz aştı. Operatörler İran güzergahını tercih etmeye devam ederken, Umman güzergahında sadece bir geçiş kaydedildi.
Trump Cuma günü erken saatlerde yaptığı açıklamada, geçen ay varılan ön anlaşmayla sağlanan ateşkesin iptal edilmesine rağmen, ABD ve İran'ın barış görüşmelerine devam etme konusunda anlaştığını söyledi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, ülkesinin ateşkes konusunda "sözünü tuttuğunu" vurgulayarak, ABD'nin anlaşmayı ihlal ettiğini söyledi.
Trump, Truth Social'da yaptığı bir paylaşımda, İran İslam Cumhuriyeti'nin "bizden 'görüşmelere' devam etmemizi istediğini" ve "bizim de bunu kabul ettiğimizi" iddia etti.
Trump, "Ancak Amerika Birleşik Devletleri onlara, hiç şüpheye yer bırakmayacak şekilde, ateşkesin sona erdiğini bildirdi!" diye yazdı.
İran'ın devlet medyası kanalları, müzakerelere devam etme talebinde bulunulduğunu hemen doğrulamadı veya yalanlamadı.
ABD ve İran arasında son dönemde yaşanan ve Hürmüz Boğazı'ndan geçişi tehlikeye atan askeri gerilimin ardından, İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları (UKMTO) Cuma günü stratejik su yolunun deniz güvenliği tehdit seviyesini "ciddi" olarak koruyarak, gemi sahiplerini, işletmecilerini ve denizcileri teyakkuzda kalmaya çağırdı.
Ortak Denizcilik Bilgi Merkezi (JMIC), yayınladığı bir uyarıda, denizcilerin deniz kuvvetlerinden VHF aracılığıyla çağrı almayı beklemeleri gerektiğini ve geleneksel trafik ayrım şemasındaki mayın tehlikesi bölgesine dikkat edilmesi gerektiğini belirtti.
Geçtiğimiz hafta ticari gemilere yönelik saldırılar ve ABD'nin İran'a karşı misilleme saldırılarının ardından, nakliye şirketleri ve hükümetler Hürmüz Boğazı'nı yakından takip ediyor.
Basra Körfezi'nde mahsur kalan denizcilerin güvenliği, vatandaşları gemi mürettebatının önemli bir bölümünü oluşturan Hindistan ve Filipinler gibi Asya ülkeleri arasında endişe kaynağı olmuştur.
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı üzerindeki İran iddialarını alenen reddetti.
ABD ordusu, İran'ın bu hayati küresel ticaret yolu üzerindeki gemi trafiğini kontrol etmediğini belirtti.
Söz konusu açıklama, İran devlet medyasının iddialarına karşı bir "gerçek kontrolü" olarak 9 Temmuz'da sosyal medyada yayınlandı.
CENTCOM sosyal medyada şu açıklamayı yaptı: “İDDİA: İran devlet medyası, Hürmüz Boğazı'ndan geçişin yalnızca İran tarafından belirlenen güzergâhlar üzerinden mümkün olduğunu iddia ediyor. GERÇEK: İran, Hürmüz Boğazı'nı kontrol etmiyor. Mayıs başından bu yana, ABD güçleri, hayati öneme sahip bu uluslararası ticaret koridorundan 800'den fazla ticari geminin ve 380 milyon varil ham petrolün başarılı bir şekilde geçişine yardımcı oldu.”
Geçtiğimiz hafta Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, bölgesel mevkidaşlarıyla bir dizi üst düzey telefon görüşmesi yaparak diplomasiye vurgu yaptı ve askeri gerilimin daha da tırmanmasına karşı uyardı.
Araghchi, Umman Dışişleri Bakanı Seyyid Bedir Elbusaidi ve Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile ayrı ayrı yaptığı görüşmelerde Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeleri ele aldı.
Görüşmeler sırasında bakanlar, özellikle boğazdaki son olaylar olmak üzere, bölgedeki son gelişmeleri ve karşılıklı ilgi alanlarına giren diğer konuları gözden geçirdiler.
Bölgesel sorunları ele almak ve gerilimlerin daha da tırmanmasını önlemek için diplomatik kanallardan tam olarak yararlanmanın, yakın temas ve koordinasyonu sürdürmenin öneminin altını çizdiler.
Araghchi, Cumartesi günü yaptığı açıklamada, Washington'ı savaşın sona erdirilmesine ilişkin Mutabakat Zaptı'nın 9. maddesini ihlal etmekle suçladı.
Yorum Yazın
E-posta hesabınız sitede yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişdir.