MACAR OSZK ARŞİVİNDEKİ YENİ BİLGİ

Değerli öğretmenim Sayın Leman Mualla Adlı’ya
İZMİR’İN  BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI DÖNEMİ TARİHİ  İLE İLGİLİ  MACAR OSZK ARŞİVİNDEKİ YENİ BİLGİ                                                                                                                                   CELAL ÖCAL

 
1-Boyut 200x250 mm Paspartu damgası Fotograf Lind Smyrne OSZK Tarihi fotograf..Fotograf arşivi Depo kodu:FVC 0857

 
2-Boyut 200x250 mm Paspartu damgası Fotograf Lind Smyrne OSZK Tarihi Fotograf..Fotograf arşivi. Depo kodu:FVC 0858
   Birinci dünya savaşı dönemi İzmir savunmasının planları savaş öncesi Osmanlı Harbiye Nezareti tarafından yapıldı. İzmir’e denizden yapılacak bir saldırıyı Sancakkale merkezli savunmamız İzmir körfezine kurulan  Mayın hatlarımız,Işıldaklarımız,bataryalarımız, Tayyare Bölüklerimizle Türk askeri önleyecekti ve öyle oldu. 
İtilaf donanması  İzmir’i denizden ve havadan bombaladı. Ancak körfezde ilerleyip toplarımızın menziline girince gemi kayıpları vermeye başladı ve geri çekildi. İtilaf Donanması Çanakkale deniz savaşından önce ilk yenilgisini İzmir’de aldı. Savunma planımız  başarılı oldu Bu büyük zafer Yenikale Şehitliği kitabesine yazıldı.
       Birinci Dünya savaşında müttefik’imiz olan Avusturya-Macaristan ordusu özellikle topçu birlikleri İzmir’in kaderinde  önemli katkıda bulundu.   
      1 - Foça’ya yerleştirilen Macar topcu  bataryalarının başarılı atışları  İzmir’i bombalayan İtilaf donanması gemilerini geri çekilmek durumunda bıraktı.
      2-Uzunada’yı bombardıman eden Türk, Avusturya-Macaristan, Alman  topcu birlikleri adanın   İngiliz işgalinden kurtarılmasında büyük katkı sağladı..
       Macaristan’ın arşiv kayıtları da Birinci Dünya savaşı dönemi İzmir tarihine katkıda bulundu. İngiliz donanmasının İzmir’i işgale teşebbüs ettiğini kanıtı fotografları sundu.
       Macar  (Ulusal OSZK Szechenyl  Kütüphanesi Tarihi Fotograf ve Roportaj Koleksiyonunda  gördüğümüz iki fotograf İzmir’in 1’nci Dünya Savaşı dönemine ait esir aldığımız düşman teknelerini gösteren çok önemli  bir belgedir.
Oluşturan: Jules Lind, Üretim yeri (ülke) :Türkiye, Üretim yeri(şehir) İzmir, Hazırlık süresi:1915.01.01-1915.12.31 Boyut: 220x250mm, Resim üzerindeki açıklama :Paspartu damgası :Fotograf Lind Symrne Konum:OSZK Tarihi Fotograf ve Roportaj Arşivi. Depo kodu:FVC 0857  
-İngiliz çıkartma gemileri arkalarında Türk denizcilerle  birlikte.                               

-İngiliz çıkartma gemileri Türk birlikleri tarafından ele geçirildi.
    Alt yazısıyla verilen bu bilgi  İzmir’i ele geçirmek için  İngilizlerin çıkartma gemileriyle saldırdıkları, birçok tekne kullandıkları askerlerinin esir alındığını bilgisini vermektedir. (Ocak 1915)      
Bu fotografların Tarih çevrelerinde sorgulanması gerekiyor.
     Soru: Sayın Hocam Macar arşivlerinde bulduğumuz  fotograf ve alt yazı bilgisi Birinci Dünya Savaşı sırasında İngiliz donanması gemilerinin İzmir’i işgale yeltendiklerini ve İngiliz teknelerinin ele geçirildiğini gösteriyor.Birinci Dünya Savaşı döneminde İngiliz  gemilerinin  İzmir’i işgal girişimleri oldu mu? Bu iki fotograf hakkında düşüncenizi öğrenebilirmiyim?. 
       Bu soruya cevap verecek kişinin önce İzmir Sancakkale’sini,Yenikale Şehitliğini görmüş olması, konuyu bilmesi, ilgili yayınları takip etmiş olması gerekiyor. Sivil ziyaretciye kapalı Sancakkale’yi görmek yönünde Üniversitelerden ,yerel yönetimlerden yapılmış  başvuru bulunmuyor.
Bu ilgisizlik ve süre gelen Yasak Sancakkale’nin (1656-2026) 370 yıldır mechul bırakılmış  olmasının nedeni oluyor. 
      Bu yönde  bazı Tarih bölüm başkanlarının öğrencilerine verdikleri Sancakkale konulu Belgesel ve Yüksek Lisans tez çalışmalarına MSB’nın izin vermemesi modern Türkiye’ye yakışmıyor. Bu iki fotograf  Sancakkale zaferimizin yeni belgesi,İzmir’in gururu iftiharıdır .
     Bu  bilgiyle Birinci Dünya savaşı dönemi İzmir tarihine  yeni bir pasaj ekleniyor..
     Birinci Dünya savaşında İtilaf donanması  İzmir’i denizden ve havadan bombaladı. İngiliz gemilerinin İzmir’e çıkartma girişimi Türk savunması tarafından  başarısız kılındı.     Çanakkale deniz savaşından önce İtilaf donanması ilk yenilgisini İzmir’de aldı.Gemi kayıpları vermeye başlayınca geri çekildi.